Марий кугыжаныш университетын студенткыже Анастасия Иванова Волонтёр-медик-влакын Москва областьысе Сенеж посёлкышто эртаралтше всероссийский форумышкышт миен коштын.
Морко районысо Кугу Шале ялыште шочын-кушшо тиде ӱдыр изинек врач лияш шона. Шонымашыжым кыртменак шукташ тырша: Коркатово лицейыште латик классым тунем пытарымыж деч вара Марий кугыжаныш университетын Медицине институтышкыжо пурен, кызыт эмлыме паша направлений дене шинчымашым пога.
Шукерте огыл Анастасия дене икмыняр мутым вашталтышна. Тудын дене газетнам лудшо-влакымат палдарена.
– Анастасия, волонтёр-влакын радамыштышт кунамсек улат?
– Волонтёр пашашке 2018 ийыштак, лицейыште тунеммем годымак, ушненам. Тунам мыланем поснак тӱрлӧ акцийым эртараш келшен. 2019 ийыште лицей гыч вич волонтёр Краснодар крайысе Анапа курорт ола кумдыкышто верланыше «Смена» всероссийский йоча рӱдерыш миенна. Тушто «Школьник-влакын россий толкыныштын всероссийский медиашколышт» проектыште «Савыкталтше ТУЙ» номинацийыште финалыш лектынна. Тылеч вара волонтёр-шамычын толкынышт деке эшеат мелын савырненам.
– А вара тый тыглай волонтёр гыч волонтёр-медик лийынат… Лудшына-влаклан рашемде: тудо могай сомылым шукта?
– Медицине тӧнежлаште медперсоналлан полша. Тыгак калык коклаште шуко еҥын тазалыкшылан лӱдыкшым ыштыше, айдемым кугу азапыш пуртен кертше тӱрлӧ чер дене черланен кертме деч аралыме пашам шукта, медицине грамотым нӧлта. Спорт да тӱшка мероприятийлам эртараш, вӱр донорствым вияҥдаш полша. Таза илыш-йӱлам кучаш кумылаҥдыме акцийлаште участвоватла. Школышто тунемше-влаклан профессийым ойырен налаш полша. Образовательный программылаште, молодёжный форум ден фестивальлаште участвоватла.
– Паша шуко. Тидлан кумыл веле огыл, эше чытыш ден жап моткоч кӱлыт.
– Волонтёрствым илышемын ойыраш лийдыме ужашыжлан шотлем. Мый «Волонтёр-медик-влак» всероссийский мер толкынын Марий Элысе пӧлкажын «Икымше полышым пуаш туныктымаш да мероприятий-влакым эртараш полшымаш» направленийжын координаторжо улам. 2023 ий октябрьыште Москваште икымше полышым пуымо шотышто инструкторлан тунемынам да сертификатым налынам. Направленийын кышкарыштыже ик семын шонышо-влакын командышт дене пырля ончыкылык волонтёр-шамычлан 16 шагаташ курсым эртарена. Тушто теорий шинчымашым практикыште пеҥгыдемдаш йӧным ыштена: тунемше-влак икымше полышым «трукышто черланыше» але «азапыш логалше» манекенлан пуат, чын илыш ситуацийлан келыштарыме сценкылаште мом да кузе ышташ кӱлмым ончыктат. Икымше полышым пуаш тунемше да курс деч вара экзаменым сайын кучышо-влак варажым школлаште да монь мастер-класслам эртарат, тӱрлӧ мероприятийыште волонтёр-медик семын полшат. Тыгодым нуно участник-шамычын шкемшижмашыштым эскерат. Иктаж уто-сите лийын кая гын, азапыш логалшылан икымше полышым пуат, шкешт деч ответственныйрак медпашаеҥлан полшат.
– Моткоч кӱлешан сомылым шуктеда, вет азапыш логалше айдемын илышыже икымше полыш дене моткоч чак кылдалтын.
– Тидымак шотыш налын, направленийыштына «Икымше полышым пуышо школ команде» федерал программым илышыш пуртена. Тудын кышкарыштыже общеобразовательный тӧнежлаште тунемше-влаклан икымше полышым пуаш туныктена.
– Мыят тидлан тунемнем!..
– Ме кажне ийын сентябрьыште Икымше полышым пуымо тӱнямбал кечылан пӧлеклалтше «Эн ончыч полшо!» всероссийский акцийым эртарена. Тиде поро кумыл проект калыкым икымше полышым пуымо йодышла дене сотемдарымашке, сурт коклаште сусыргымо деч аралымашке, шке тазалыклан мутым кучаш туныктымашке виктаралтын. Тендан гай шонымашым тиде мероприятийыштат шукташ лиеш.
– Мыйын шонымаште, волонтёр паша илыш корным палынак кумдаҥдаш полша.
– Мыят тыгак шонем, вет волонтёр паша кушко гына огеш наҥгае, кӧ дене гына палымым огеш ыште! Мутлан, Волонтёр-медик-влакын Сенежыште эртаралтше всероссийский форумыштымак налаш. Тушко Марий Эл гыч нылытын миенна ыле. Мыланна Российын чыла регионжо гыч толшо коллегына-шамычым изи республикна да паша опытна дене палдараш пеш сай йӧным ыштышт. Шкежат мыняр ум пален нална!
– Форум нерген радамынрак каласкален кертат?
– Вич кечым авалтыше форумышто 400 утла волонтёр-медик тазалык аралтыш аланыште шуктымо поро кумыл пашаште вашлиялтше пӱсӧ йодышлам лончылышна, волонтёрство дене кылдалтше эн сай практике-шамыч дене палыме лийна, толкынын пашаштыже тӱҥ направлений-шамычым радамлышна.
Форумын тӱҥ событийжылан «Волонтёр-медик-влак» всероссийский мер толкынын Х съездшым шотлем. Тушто мыламат участвоватлаш пиал шыргыжале. Тиде мероприятийыште регионысо пӧлка-влакын пашаштым иктешлышна да лишыл вич ийыште шуктышаш сомылым палемдышна.
– Тиде мероприятий мо дене ушешет кодо?
– Сенежыште эртыше форумым волонтёр-медик-влакын мероприятийышт семын веле огыл аклем. Мый тыште ала-мо моткоч кугун изи ужашыже ыльым да кӱлешан пашашке шке надырем пыштышым. Вет весылан полшаш – тиде поро паша веле огыл, тыгак личность семын кушкаш йӧн.
Форум ик семын шонышо-влак коклаште сай да уда опыт нерген каласкалаш, медицине велым полшымаште у йӧн-шамыч дене палыме лияш, шинчымашым келгемдаш полшыш.
Мероприятийыште волонтёрство да медицине аланыште кугу сеҥымашке шушо профессионал-влак, тыгак Российын тазалык аралтыш министрже Михаил Мурашко, СВО кумдыкышто подвигым ыштымылан Российын Геройжо лӱм дене палемдалтше икымше ӱдырамаш Людмила Болилая, Москва областьын губернаторжо Андрей Воробьёв да шуко моло лийыныт. Нуным шинчаваш ужаш да колышташ моткоч оҥай ыле. Тидым коллегем-влакат палемдышт.
– Тугеже те вич кече ик еш семын иленда…
– Чынак, волонтёр-медик-влакын ушемыштым кажне айдемылан полшаш, тӱням сайракым ышташ тыршыше посна еш семын аклем. Мыламат волонтёрство – черлылан але азапыш логалшылан полшымаш веле огыл, а ала-мо моткоч кугу. Калыкемын ончыкылыкшо верч тургыжланем, еҥ-шамычлан порылыкым пӧлеклынем… Вашеш нимом йодде. Айдемылан ала-мо дене полшет, да тудо тыланет тауштен шыргыжеш – тидын деч куанлыже эше мо лийын кертеш?
– Волонтёр-влакын радамышкышт ушнаш шонышо-шамычлан мом каласен кертат?
– Поро пашам ыштена, тыгодым шуко молан тунемына, кӱлешан проектлаште участвоватлена, шинчымаш ден профессионал опытым погена, у да оҥай еҥ-шамыч дене палыме лийына. А тӱҥжӧ – чынжымак оҥай, чоным вӱчкышӧ да куандарыше сомылым шуктена. Мемнан радамыште пашам ышташ – кугу пиал.
Жапым муын, мутым вашталташ келшыметлан тау, Анастасия. Поро кумыл пашат ончыкыжымат воранен толжо, врач лияш шонымет шукталтше.
Маргарита ИВАНОВА
А.Иванован фотожо.
