Специальный военный операцийыште вуйым пыштыше рвезе ден пӧръеҥ-влак кокла гыч кажныже мемнан кугешнымашнам сула. Вет нуно чыланат элна верч лӱддымын шогеныт да илышыштым пуэныт!
Йошкар-Олаште илыше, Шернур район Кукнур кундемыште шочын-кушшо, ик классыште тунемше Татьяна Ивановна ден Александр Эрикович Изергинмытат моткочак чолга, тале, патыр, чын верч шогышо, кугешнаш йӧрышӧ, тукым мландыжым моткочак йӧратыше эргым ончен куштеныт. Лӱддымылыкым да героизмым ончыктымыжлан сержант Станислав Изергин Мужество орден дене колымекше палемдалтын.
Колтышаш огытыл ыле
Станислав Изергин 1996 ий декабрьыште шочын. Йошкар-Оласе 21-ше №-ан кыдалаш школым тунем пытарымекше, армийыш каен. Тудо Самара олаште военно-космический войскаште (ВКС) служитлен. Туштак контрактым подписатлен да срочный службо деч вара Марий Элыш ик воинский частьыш куснен. Обеспечений отделений командир лийын. 2023 ий сентябрьыште Украиныш икымше командировкыш колтеныт. Тушто Луганскыште объект-влакым ороленыт.
Ноябрьыште пӧртылмекше, «тетла колтышаш огытыл докан», ойлен ача-аважлан. Но 2024 ий 7 апрельыште вучыдымын уэш каяшыже логалын. Тунамат объект-влакымак гына оролышаш улыт улмаш, но вес задаче-влакым шукташышт пернен. Туштат обеспечений отдел командирак лийын, да икмыняр еҥ «передовойыш» мо кӱлешым машина дене шупшыктен. А мӧҥгеш лекмышт годым сусыргышо-влакым наҥгаеныт. Августышто ротыштым Курскыш колтышаш улыт улмаш, тунамат Стас салтак-шамычым Харьков направлений гыч луктеден.
– Тидым утларакше йӱдым ыштеныт. Пытартышлан кум сутка почела луктеденыт. Малыде. Кандашымше августышто тудо боеприпас комплектлан уэш ончыко пурен. Тиде жапыште Стасын виктарыме машинажым дрон покташ тӱҥалын. А ваштарешыже тушеч лекше машина толын. Тудымат дрон поктен. Стас ойла ыле: «Тушто «чоҥештылман». Тидлан кӧра, адакшым нунылан кояш огыл манын фарым чӱктыде кудалше кок машина ваш миен керылтын, – каласкалаш тӱҥале рвезын ачаже. – Тудо кастене шым шагатат пелылан коктын телефон дене кутырышна. Таня ялыште ыле. «Таче тетла нигушко огына кай. Оравам вашталтена да канена. Мыланна верысе волонтёр-шамыч мончам олтен ямдыленыт, – каласыш да оравам налаш оксам колташ йодо. Колтышым. «Толын шуын», – ойлышат, мутланен пытарышна.
Чонжо пуйто шижын
– Малаш вочмекем, омо йӧршын ыш тол. Кенета чонлан чот йӧсын чучмым шижым. Жап индеш шагатат пеле ыле. Икмыняр тат гыч уло капем удырыкташ тӱҥале, эсогыл йолвундашем лӱгыштен. Тыгайже нигунамат лийын огыл. Кынельым да, балконыш лектын-пурен, икте почеш вес тамакым шупшаш, зал пӧлем мучко тыҥге-туҥге кошташ тӱҥальым. Тыге ик шагат эр марте шканем верым муын шым керт. Эрдене помыжалтмеке, вигак телефоныш ончальым. Стас кылыште лийын огыл. Пашашке кудальым. Корнышто улмем годым тудын ротыж гычак йолташыже смс-ым колтыш. Машинам виктарем ылят, шым йыҥгырте. Пашашке миен шумекем, уремыштак пӱтыральым. «Стас уке», – мане. Кабинетышкем пурен, чон йӧсем дене чот гына кычкыральым. Вара, изиш лыпланымекем, уэш йыҥгыртышым да командиржын, замполитшын, моло начальник-влакын телефон номерыштым йодым. Колтыш. Тунамак тудо Стасым Белгородыш моргыш наҥгаеныт манын каласыш. Мый вигак нунылан йыҥгырташ, кузе тыге лийын кертын манын йодышташ тӱҥальым. «Тиде – армий. Приказ кеч-могай жапыште лийын кертеш», – йоҥген вашмутышт, – умбакыже каласкалыш ачаже.
– Чынже дене кандашымше августышто тушто мо лийын? Молан Стасмытым кенета уэш колтеныт – тачат раш огына пале, – ешарыш аваже.
Эргыштым морг гыч кондаш ача ужалтарыше дене пырля каен. Станислав кугарнян колен гын, нуно корныш рушарнян тарваненыт. Рвезын капшым Ростов гыч (Белгородысо морг гыч тушко наҥгаеныт) самолет дене Ульяновскыш, тушеч Йошкар-Олашке военкомат машина дене кондышаш улмаш. Но дрон чоҥештылмылан кӧра рейсым шочмо гыч изарня марте эре кусареныт.
– А мый кажне кечын унагудо гыч моргыш 10 шагат эрдене миенам да 15 шагат марте «тачыже наҥгаятак» шонен вучен шинченам. Тушто колышыжат, нуным мӧҥгышкышт наҥгаяш мыйын семынак вучен шинчышыжат моткоч шукын лийыныт, – умбакыже каласкала пӧръеҥ. – Ныл кече эртымеке, тышеч кузе наҥгаяш лиймым рашемдаш икте-весе деке йыҥгырташ тӱҥальым. Юмо полшымо дене Россий Обороно министерстве Стасым шкетшым гына кондаш машинам яра ойырыш.
Лӱддымӧ да кумылзак лийын
Ача эргыжын капшым Йошкар-Олашке 17 августышто конден шуктен. 18 августышто Туруново шӱгарлаште «Герой-влакын аллейыштышт» тоеныт.
– Тояш наҥгайыме деч ончыч колоткажым Знаменский посёлкышто илыме пачержын пӧрт ончыкыжо шынденна ыле. Тушко тунар шуко еҥ чеверласаш толын! Стас икте денат вурседылын огыл, ачаж гаяк еҥ-шамыч дене мутланен моштен, кеч-кӧлан кеч-кунам полшаш ямде лийын. Санденак палымыже, йолташыже моткоч шукын улыт ыле, – палдарыш аваже.
– Тудо лидер койыш-шоктышан лийын, спорт дене пеҥгыде кылым кучен. Школышто тунеммыж годым ече дене коштын, тэкэндо, армейский рукопашный бой, пауэрлифтинг дене заниматлен. Могай таҥасымаште вийжым терген гын, шукыштыжо сеҥен. Теве нине медаль-влак чыла гаяк Стасын улыт, – мане ачаже да зал пӧлемыште эргыштын фотографийже-влак воктене кечыше награде-шамыч велыш ончыктыш. – Икмынярже Диман, шольыжын, икмынярже эргыжын, Саша уныканан, улыт. Спорт дене заниматлымыжлан кӧрак тудо шканже, шке вийжылан ӱшанен, да лӱдмашыже лийын огыл. Кызыт эргыже тыгаяк кушкеш, – кугешнен, но тиде жапыштак кумыл тодылтын палдарыш ача.
«Юмо ынже пӱрӧ…»
Йӧра Татьяна ден Александрын Дима эргышт ден Саша уныкашт уло. Нуно огыл гын, ойгым чытен лекташышт ятырлан йӧсӧ лиеш ыле.
– Ачаж деч посна уныкана кок ий утлаш кодын. Колымыж нерген каласенна. «Ачам колен. Тудо герой! Йолташыже-влакым утарен», – ойла. Туге гынат пӧртылмыжым эре вуча, – ӱмбакше ончалын, мутланымына жапыште чарныде гаяк йогышо шинчавӱдшым ӱштылын мане коваже. Кеч шкежат эргыже колымылан ынеж ӱшане.
– Стас омеш шагал конча. Икымше ганаже, тойымекына, кок-кум арня гыч кончыш. Пуйто военный формым чийыше тольо да ойлыш: «Авай, мый пӧртылынам!» «Кузе толынат? Меже тыйым тоеннас!» – манам. «Уке, те мыйын двойникем тоенда. Мыйже ойленамыс!» – каласыш. Цинк колотка гыч весыш огына пыште, да шкенжым ом уж гын, тиде омо деч вара кокытеланаш тӱҥалам ыле дыр. Кокымшо гана ужмо омыштемат «Мый пӧртылынам!» мане. Пытартышлан Стас шочмо кечынже ачажлан омыштыжо кончен, пуйто кава гыч омсам почын лектын, шыргыжалын да чот ӧндалын.
Ачаж дене коктын ушна дене умылена: тудо колен. Но садак туге чучеш, пуйто специальный военный операций пытымеке, эргына мӧҥгӧ пӧртылеш. Тидлан ӱшан чоныштына садак ила, – шылтыде каласыш ава.
А кызытеш Станиславын ачаж ден аваже СВО-што улшо-влаклан мо кертмышт дене полшат: тӱрлӧ организацийыш чӱчкыдынак оксам, кокланже кочкышым, моло кӱлешым колтат. Ойлымышт почеш, тидым ыштыде огыт чыте.
– Стасын колымыжлан идалыкат пеле эртен гынат, але мартеат шӱгарже деке чӱчкыдын миен коштына, – ойлыш аваже. – Тушто лийына, эргына дене мутланена, да ик жаплан чон лыплана. А вара уэш ушыш шарнымаш-влак пурат, пурат. Шке шочшым тоен пышташ Юмо иктыланат ынже пӱрӧ…
Любовь Камалетдинова
Еш альбом гыч налме фото
