Геннадий Сабанцев ямдылен.
В.М.Васильев лӱмеш МарНИИЯЛИ-н пашаеҥже-влак пытартыш ийлаште марий калыкын историйже, илыш-йӱлаже да тӱвыраже дене кылдалтше экспедицийлаш чӱчкыдын лектын коштыт. Теве институтын научный пашаеҥже Наталья Мушкина кодшо кечылаште Медведево районысо Пиясир (Нурма) селаште да Пӱкшерме ялыште лийын.
Пиясир тӱвыра рӱдерыште этнограф-шымлызе калыкыште аралалтше сем ден мурым палыше, «Кугезе муро» ансамбльыш коштшо ӱдырамаш-влак дене вашлийын мутланен, муро шомаклам да семым возен налын.
А Пӱкшерме ялыште 29 августышто ожнысекак Ошламбал пайремым эртарат, тудо тоштыеҥым уштымо йӱла дене кылдалтын. Кечывал деч ончыч ял калык шӱгарлашке лектеш, вес тӱняшке кайыше родо-тукымжым, лишыл еҥже-влакым шарнен ушта, нунылан волгыдышто да суапыште илаш сугыньла.
Кечывал деч вара ялыште Ошламбал пайрем шӱлыш озаланен. Фольклор пӧртыштӧ тудым концерт ылыжтарен. «Весела кумыл» калык ансамбль (хормейстерже Юрий Соломин) тӱрлӧ вел калык муро дене куандарен.
«Вашлийме годым поян материал чумыралтын. Тудо Йошкар-Ола воктенысе марий-влакын сем да муро усталыкышт ятыр шӧрынан улмым эше ик гана раш ончыктен», – ойла учёный.
* * *
Медведево кундемысе марий-влакын илыш-йӱлаштым утларак келгын пален налме амал денак Республикысе Т.Евсеев лӱмеш национальный тоштерат экспедицийым эртарен. Шымлымашын шонымашыже ешысе йӱлам да олыкмарий-влакын сурт водыж нерген кызытсе умылымашыштым пален налме дене кылдалтын.
Тоштерын экспедиций корныжо Поланур, Шихмамат да Пелыждӱр марий яллашке шуйнен. Верысе ӱдырамаш-влак 1970–1980 ийлаште шке ялыштышт еш-влакын могай йӱлам кучен да шуктен шогымышт нерген, тыгак сурт-оралтым пыдал аралыше водыжм дене кылдалтше йӱла нерген оҥайын каласкаленыт.
Тидат вучыдымо ыле, маныт тоштер пашаеҥ-влак: нине яллашке миен коштмо годым палыме марий краевед-этнограф Тимофей Евсеевын лишыл родыжо-влакын тукымышт дене вашлийыныт.
Снимкыште: Т.Евсеев лӱмеш национальный тоштерын кугурак шанче пашаеҥже Надежда Васканова ден Цибикнур школ тоштерым вуйлатыше Маргарита Светлова экспонат-влакым шымлат.
Фотом Т.Евсеев лӱмеш национальный тоштерын соцкыл лаштыкышт гыч налме.
