Ушыш пыштыза
Электровий модыш огыл – лӱдыкшӧ!
Электровий модыш огыл, сандене лӱдыкшыдымылык шотышто тыглай правилым ушыш пыштыза.
Шокшо кече толмо дене ме лушкена да мондена: электричестве тиде пырдыжысе тыглай кнопко веле огыл. Тиде пеш кугу куат. Тыглай розеткыште – 220 вольт, а айдеме организмлан 12 вольт марте гына лӱдыкшыдымӧ. Тышке эше кеҥежымсе вӱдыжгым ушо, тунам пӱжалтше кап напряженийым вигак колта, да изи йоҥылышат колымашке шуктен сеҥа.
Трансформатор будко ден подъездысе щитлаште волгенчан нарынче треугольникым ужында, векат. Тиде тыглай огыл, а воктенак лӱдыкшӧ улмо нерген шижтарыше сӱрет. Кугыеҥ-влак тудым шекланен эртат, а йоча-влак энергообъектым шылын модмо але ӧрыктарыше селфим ыштыме декораций шотеш ужыт. Икшыве-влаклан электромеҥгыш кӱзаш але щитокым почаш чарыза: ток тӱрлӧ вере шӱшкылтмым ок йӧрате.
Мланде ӱмбалне кӱрылтшӧ воштырым ужмеке, нигунамат тудым тоя дене налын кудалташ ида тошт. Воштыр йыр – шинчалан койдымо лӱдыкшӧ вер. Тудын деке 8-10 метр деч чак ида лишем. А лишемында гын, тыглай ошкыл лекташ шучко: йол ден йол кокласе напряжений вашталтмаш шӧн шупшылалтмашке шуктен сеҥа. Тыгай оптыш гыч лекташ кок йӧн гына – кок йолге, мланде ӱмбач нӧлталде, комбо семын шӱдырен але ик йол дене тӧрштыл-тӧрштыл лекташ. Лӱдыкшыдымӧ верыште лиймекыда, вигак энергетик-влаклан 220 номер дене йыҥгыртыза да кӱрылтшӧ воштыр нерген увертарыза. Эше тушкак вес еҥ ынже логал манын, толмешкышт вучалтыза, коден ида кай.
Кеҥежымсе хобби нергенат посна ушештарыде ок лий. Кызытсе кол кучымо ӱзгар – углепластик спиннинг – токым пеш вашке колта. Электролиний деч метрат пеле лишнак электродуга лийын кертеш, сандене электровоштыр йымалне колым кучаш пеш шучко. Юж кишкым колтен модмо годымат кабельыш пӱтырнышӧ кандыра токым вигак кидыш колтышыш савырна.
«Россеть» компаний ушым пойдараш полшышо мультфильм серийым ямдылен, тушто электролӱдыкшыдымылык правил тыглайын да раш умылтаралтеш. Тудым Маша Лампочкинан ВКонтактысе сообществыштыже муаш лиеш. Икшывыланда пеш пайдале лийын кертеш.
Юрий ИСАКОВ.
Сӱретыште: Лампочкинан шижтарымашыже кӱлешан.
Сӱретым «Мариэнергон» пресс-службыж деч налме.
