Лӱмгече
Нелылык гыч лекташ, чыным аралаш…
Морко район Кугу Шӱргӧ ялын шочшыжо, Марий Элын сулло журналистше Анатолий Андреевлан – 70 ий.
Газет пашаеҥ-влак кокла гыч шукынжо, очыни, творчествылан школысо сылнымут кружок але йоча газет гоч кумылаҥыныт. Анатолий Андреевлан тидыжат да тудыжат икымше ошкылым ышташ полшеныт, вара МарГУ-н марий филологий отделенийышкыже тунемаш пураш таратеныт.
А «Марий коммуна» газетыште ончычсек тыгай йӱла лийын: вуз деч вара пашаш толшылан рушла возымо кугу да неле статьям кусараш пуэныт. Тидын дене тудын шонен да марлаҥден моштымыжым тергеныт. Анатолий Андреевын кусарымыжымат ответственный секретарь туге тӧрлатыл удыркален пуэн, шӱмжылан шуй чучын колтен. Тыште ыштен ом керт, шоналтен. Но тиде шижмашым сеҥаш лачак школ ден вузышто налме негызше полшен.
Газет пашаште тыгай тергымашыже икте веле огыл лийын. Тӱҥалтыште кусарышылан ыштен гынат, шке материалым возен моштымыжым тергаш Звенигово районысо ик эн тора кундемыш, Эсмекпляк велке, командировкыш колтеныт. Шурным погымаште ача ден ӱдыржӧ-влакын комбайн дене еш экипаж семын тыршымыштым почын ончыкташ заданийым пуэныт. Да мо шонеда, лачак шке материалже дене тудо утларак кугу ӱшаным луктын.
Промышленность, строительстве да транспорт отделыште вер лекмеке, тушко корреспондентлан налыныт, икмыняр жап гыч отдел вуйлатышылан шогалтеныт. Шоналташ гын, газетын историйыштыже шагалже годым самырыклан вигак кугу должностьым ӱшаненыт. Пашам тӱҥалме деч вара вич ий гычак Журналист ушемыш пуртеныт. А тушко пураш куштылгыжак лийын огыл. Манмыла, чылажат тудын кушкын толмыж нерген ойлен.
Но Анатолий Васильевичым у тергымаш вучен: пачер шотышто неле йодыш лекмылан кӧра кенета Марий радиош каяш шонен пыштен. Пашам писын да сайын ыштымыж дене туштат кумылыштым савырен. Чонжо гына тугак газет редакцийыш шупшын. Кум ий гыч мӧҥгеш пӧртылын.
Ынде тыште тӱрлӧ вере ышташыже логалын: собкорлан, мер-политике отдел вуйлатышылан, спецкорлан. Вуйым шийын возыман ик серышым веле огыл шымлашыже пернен. Вара изин-изин криминал темылан возымашке куснен.
Да адакат – вес тергымаш: организоватлыме преступность ваштареш кучедалше управленийын пресс-конференцийже нерген возымаштыже «залог шотеш» олмеш «оксам тӱлыктен» манмыжым прокуратур ден судышто «взятке» семын умыленыт. Тидыже нунын велым пижаш амал лийын. Журналистым «наказатлаш» йодыныт, да тудлан паша гыч «шке кумылын» каяшыже логалын.
Угыч тудым радио шке ешышкыже куанен налын. Анатолий Андреев вуйым шупшын огыл, кусарышымат алмаштен, передачымат ямдылен. «Ӱмыл» у передачым почын. Тушто илышын криминал дене кылдалтше шем велжым почын ончыктен. Тудын денак журналист-влакын республиканский конкурсыштышт сеҥышыш лектын. «Радиошинча», «Манеш-манеш» передачыже-влакат калыклан келшеныт.
Но тудо садыгак газетчик кодын да тусо ешышкыже пӧртылаш ямде лийын. «Марий Эл» газетат кумылын вашлийын. Криминал йодышым сайын палымыжым да келгын лончылымыжым шотыш налын, лудшо-влак редакцийыш тудын лӱмеш серышым возаш, полышым йодын толаш тӱҥалыныт. Иктылан веле огыл нелылык гыч лекташ, чыным да лӱмнерым аралаш полшен. Ынде тудо утларак шекланыше, мутым уэш-пачаш вискалыше лийын. Тидлан ончычсо кочо опытшат туныктен. Таклан огыл республик вуйлатышын учредитлыме «Шӧртньӧ пера» премийым марий журналист-влак кокла гыч ик эн ончыч сулен налын.
Анатолий Васильевичым лӱмгечыж дене саламлена. Пеҥгыде тазалыкым, еш илышыште ваш умылымашым да пагалымашым тыланена!
Юрий ИСАКОВ.
Фотом газет редакцийын архивше гыч налме.
