ӰДЫРАМАШ КОРНО

«Марий улмым ончыктыман»

Тений «Идалыкын ешыже» республик кӱкшытан конкурсышто «Шӧртньӧ еш» номинацийыште Провой кундем Марий Отар ял гыч Ольга Ивановна ден Валерий Геннадьевич Майковмытын ешышт сеҥышыш лектын. Тидын нерген газетыштына уверым пуэнна ыле, а таче ты еш дене лишкырак палдарена. Вате-марий кызыт кузерак илат, мом ыштат? Яра жапыштым кузе эртарат? Тиде да моло нерген О.Майкова деч налме интервьюм лудын лекташ темлена.

 

– Ольга Ивановна, конкурсыш ушнаш кӧ темлен? Темлымеке, кӧнаш але уке манын, кужун шоненда?

– Тиде конкурсыш ушнаш темлаш мемнан деке июньышто Звенигово районысо Калыкым социально обслуживатлыме комплексный рӱдер вуйлатыше Любовь Константиновна Лисова толын ыле. «Республик кӱкшытыштӧ эртаралтше «Идалыкын ешыже» конкурсыш кӧм колташ лийме шотышто шуко жап мутланенна да тендан ешдам ойырен налаш ойым пидынна», – мане. Тӱҥалтыште мый «шоналташ кӱлеш» вашештышым, а пелашем гын каяш тореш лие. Ик-кок кече гыч район администраций вуйлатышын социальный йодыш шотышто алмаштышыже Ольга Николаевна Михайлова йыҥгыртыш, да тудат тушко ушнаш кӧнаш темлыш. Тыге икмыняр жап гыч нуно кутырен савырен кертыч.

– Ямдылалтме годым мо эн нелыла чучын?

– Нелыже нимоат лийын огыл. Ешна, илышна, кушто тунеммына, пашам ыштымына нерген возаш кӱлын. Тыгак фотографий-влакым пуаш да могай награде дене палемдалтме дене палдараш йодыныт. А мемнан фотографийнат ятыр уло, Чап кагаз ден диплом, Тауштымаш илышна мучко шуко – ик кугу-у сумка – погынен. Вет пелашем ӱмыржӧ мучко манме гаяк Звенигово олаште ПМК-ште водительлан пашам ыштен. Мыят, Ленинградысе тӱвыра институтын библиотечно-информационный факультетшым пытарымеке, 44 ий эре ик верыштак – Звенигово районысо тӱҥ книгагудышто – пашам ыштенам. Тышеч 40 ийже вуйлатыше лийынам. Тиде жапыште библиотекын кызытсе оралтыжымат мыйын вуйлатыме жапыштак чоҥымо. Паша чонемлан келшен, сандене эре гаяк пашаште лийме. Тидлан кӧра ачам ден авамланат тунам жапым шагалрак ойырымемлан кызыт чаманем.

– А тендам Москвашке еш-влакым саламлыме торжественный мероприятийыш колташ палемдыме нерген увер вучыдымо лийын?

– Туге. Республиканский конкурсышто «Шӧртньӧ еш» номинацийыште сеҥыше семын мемнам Йошкар-Олаште 8 июльышто Еш, йӧратымаш да икте-весылан ӱшанле улмо кечылан пӧлеклалтше мероприятийыш ӱжыныт ыле. Саламлаш сценыш ӱжмекышт, «Россий Федерацийын 2023 ийысе «шӧртньӧ ешыже» манын каласышт. «Молан «Россий Федерацийын» маньыч? Утыжденат нӧлтен ойлыштыс. Меже Марий Элыште сеҥышыш лектыннас», – ӧрын шоналтышым тунам. А икмыняр кече гыч Любовь Константиновна Лисова йыҥгыртыш да «ынде Москвашке каяш ямдылалтса» манын каласыш. Ме ала-мом утыжым ямдылалтын огынал. Семынем лач иктым шоненам ыле: Марий Эл деч каена, тугеже марий улмым ончыктыман, тидлан марий вургемым чийыман. Санденак мероприятийыш мый марий тӱран тувырым чиенам ыле.

– Тендам, ойыртемалтше еш-влакым, саламлымылан пӧлеклалтше  мероприятийым уло эл 26 ноябрьыште, Аван кечынже, ОТР канал дене ончышна. А Москвашке миен коштмо гыч мо эн чот шарнымашеш кодын?

– «Космос» унагудо, тушто илыме ушеш кодын. Кок кече экскурсийыште лийме келшен. Мемнам Москва мучко да ВДНХ-шке коштыктеныт. Телевизор дене мероприятийым ик шагат ончыктышт, а чынже дене тудо кум шагат шуйнен. Тылеч ончычшо сценыш кузе лекме, моло шотышто репетицийым эртарышт. Тӱрлӧ кундем гыч тӱрлӧ еҥ дене палыме лийме да нунын дене  мутланыме шарналт кодыныт. Палыме артист-шамычым, мутлан, Лариса Долинам, Александр Олешком, Лиза Арзамасовам, Дмитрий Маликовым, Диана Гурцкаям, Валерий Сюткиным ужмо ушеш кодын.

– Ик шагат жапыште тендам икмыняр гана лишычынак ончыктышт…

– Туге. Мыят тиде передачым мӧҥгыштӧ ончышым да ужым. Телевизор дене шкем ончаш оҥай.

– Ешда нерген ойлаш гын, тендан иктаж-могай ойыртемалтше  йӱлада уло?

– Чот ойыртемалтшыже уке. Но мемнан деке икшывына, уныкана-шамыч кажне кугу пайремлан, мутлан, У ийлан, 8 Мартлан, Кугечылан, погынен толыт. Тыгак кугурак пашам ышташ: пареҥгым шындаш, лукташ – чылан тӱшкан чумыргат. А ешнаже чылт изижак огыл. Андрей эргына ден Людмила ӱдырна ешышт дене Звенигово олаште илат да пашам ыштат. Кум уныкана уло. Андрейын Иван эргыже школым ший медаль дене, Елена ӱдыржӧ шӧртньӧ медаль дене тунем пытареныт. Тылеч вара коктынат Казаньысе вузлаште шинчымашым погеныт. Кызыт нуно тиде олаштак илат да пашам ыштат. Арина уныкана, ӱдырнан икшывыже, 5-ше классыште тунемеш. Музыкылан, кидпашалан шӱман кушкеш.

– Яра жапыште Те мом ышташ йӧратеда?

– Пытартыш жапыште кид коршташ тӱҥалмылан кӧра кидпашам ыштен ом керт. Тиде амал дене яра улмем годым тӱҥ шотышто Марий телевиденийын передачыже-влакым ончем, Марий Эл радиом колыштам. Тыгак «Марий Эл» газетдам куанен лудам. Ончыч авамлан эре подпискым ыштем ыле. А кызыт ынде шкеат тудын деч посна иленжат ом керт. Тендан ямдылыме «Ӱдырамаш корно» мужыр лаштыкда моткоч келша. «Ю тӱня» страницыдам гын кажне гана эсогыл пӱчкын луктын поген оптем.  Чыла шергал лекмеке, ялысе клубыш весе-шамычлан лудашышт наҥгаем. Марий калык кузе ила – молат палышт, шонем. Клубнаже изирак да тошто гынат, ме шуэн огыл погынена. Мутлан, кажне пайремлан утларакше ӱдырамаш-шамыч чумыргена да могай-гынат мероприятийым эртарена. Чыланат пелен мом-гынат ямдылен але кӱэшт кондена, вара, чайым йӱын, икте-весе дене тыглай мутланенат шинчена. Специальный военный операцийыште улшо-влаклан кертмына семын полшаш тыршена. Ӱмаште оксам погенна, носким пидын колтенна. Тений межым шӱдыраш мутланен келшыме.

– Ончыкылан шонымашда могай? Эше иктаж-могай конкурсыш ынеда ушно?

– Ме конкурсышто шкенам ончыктенна. Шукын тидын нерген лудыныт, онченыт да палат. Тылеч вара ятырын, йыҥгыртен, поро мутым ойленыт, смс-ым возеныт, уремыште ужмышт годым еҥ-шамыч куанен саламленыт. Сандене, газетышкыда мемнан нерген возымо дене пайдаланен, чылаштланат ешна лӱм дене кугу таум ойлена. А конкурслашке ынде самырык-шамыч утларак ушнышт, шонена.

Ончыкылан шонымаш нерген ойлаш гын, Марий Отар ялыштына корно начар. Тудым тӧрлаташ йодын, мый икмыняр вере миенам. Ончыкыжымат тиде пашам шуяш да тышке моло-влакымат ушаш шонем.

Клубна тошто улмыжлан кӧра йӱштӧ. Сандене у тӱвыра пӧртым чоҥат гын, пеш сай лиеш ыле. Чыла тиде шукталтеш гын, ялыште илаш кумылан-шамычат ала утларак ешаралтыт.

– Ольга Ивановна, ешдам чумырымылан 50 ий эртен. Те пелашда дене ӱмаште «шӧртньӧ сӱаным» палемденда. Пел курым ойырлыде илаш манын, мом ыштыман? Тендан тынар жап ваш келшен илымыдан секретше могай?

– Ушнымыланна тений 12 августышто 51 ий темын. Секретше, очыни, тыгай: ме чыла пашам пырля ыштенна, ваш-ваш полшенна. Икте-весым пагалаш, шотлаш, мутат уке, йӧраташ кӱлеш. Но эн тӱҥжӧ, мыйын шонымаште, ваш-ваш проститлен моштыман. Тиддеч посна илыш шот огеш лий. Пелашемын пашаштыже ала-моат лектын – мый умыленам. Мыламат паша дене ала-кушко шумеш, мутлан, Германийыш, Финляндийыш, Санкт-Петербургыш, Москваш южгунамже кок арня дене кошташ логалын. Южо пӧръеҥ тынар кужу жап  шкетын ок лий – весым муэш. А мыйын пелашем умылен да вучен илен. Сандене ме пеҥгыде кылым кучен моштенна да ешнам арален коденна.

 

Пагалыме Валерий Геннадьевич ден Ольга Ивановна, конкурсышто сеҥымыда дене эше ик гана уло кумылын саламлена! Ончыкыжымат шотан еш семын весе-влаклан пример лийын кодса!

 

Любовь Камалетдинова мутланен

Фотом еш альбом гыч налме

Опубликовать в Одноклассники

Добавить комментарий