Кечышот ден калык пале
Кумалтыш мутын чинчыже:
Эрдене кумалтышыш тарваныме деч ончыч чоклымаш:
«Поро Ош Кугу Юмо! Мый, …, таче эрдене, мончашке пурен, мушкын шӱалталтын, яндар ош вургемым чиен, кышыл мелна, тичмаш кинде сукыр, тичмаш пура ате, ший окса, ший сорта дене кӱсотыш каем. Кӱсотышто калык верч, икшыве, родо-шочшо-влак верч кумалам, вийым, тазалыкым, перкелыкым йодам. Мом йодын кумалам гынат, шукталт толжо, кумалтышем кавыл лийже».
«Марий сугынь» книга (2005 ий) гыч налме.
Калык пале
24 ноябрь – Вӧдырын кечыже. Ты кечын каваште шӱдыр шуко гын, вес кеҥежым шуко емыж, саска лиеш. Калык пале шукталтше манын, кажне суртышто коштымо модо, снеге, эҥыж дене чайым шолтеныт.
Мардеж урмыжеш – тачысе игече эше икмыняр кече тыгаяк лиеш.
Сурткайык-влак вуйыштым шулдыр йымакышт шылтат – йӱштылан.
Ноябрьыште икымше йӱштӧ шукыж годым кужун ок кучалт, ик-кок кече веле шуйна.
Ӱшык деч вара кенета мардеж тарванен гын, лум вочмым вучыман.
30 ноябрьым Григорий Телым Ончыктышо маныныт. Игече почеш тиде кечын шушаш телын могай лийшашыжым эскереныт. Мардеж йӱдвелым пуэн гын, чатлама йӱштӧ телым сӧрен.
Черке йӱла почеш
25 ноябрь – Александрийский патриархын, святитель Иоанн Милостивыйын кечыже.
26 ноябрь – Константинопольысо архиепископ, святитель Иоанн Златоустын кечыже.
28 ноябрь – Орланыше ден исповедник-влакын: Гурийын, Самонын, Авивын – кечышт. Рошто пӱтын икымше кечыже.
29 ноябрь – Апостол да евангелист Матфейын кечыже.
30 ноябрь – Новокесарийын епископшо, святитель Григорий Чудотворецын, Радонежысе игуменын, преподобный Сергий Радонежскийын тунемшыже преподобный Никонын кечышт.
Архимандрит Иоаннын (Крестьянкин) ойлымыж гыч:
«Айдеме Юмын пӱрымыж дене черлана. Тыге Юмо айдемын чонжым почаш тырша, «эрыкта». Чер айдемым изишлан чарнен шогалаш, эркышнаш, илен эртарыме илышыжым лончылаш, Юмо деч полышым йодаш тарата. Шукыж годым айдеме полшен огеш керт, санденак черлыеҥ Юмылан пелешта».
Черке книга гыч налме.
Ӱмырым илен эртарышын каҥашыже:
Еҥын полыш кидшым ида шӱкал, тудо кеч-кунамат кӱлеш лийын кертеш. Ме чылажымат шке ыштен кертына манын шонена гынат, тиде тыге огыл.
Лӱддымӧ лийза. Илыш полмезе-влакым гына йӧрата. Кӧргыштыда улшо лӱдмашым нигӧлан ида ончыкто. Тушман-влак тидым гына вучат.
Лидия Шабдарова ямдылен.
