«Кырланур» проект
Коҥга уло – мелнаже лиеш
Йыван Кырлан суртыштыжо тӱньык гыч шикш лектеш, а коҥгаштыже тул йӱла.
Тыгай видеом теҥгече Марий Элын калык писательже Зоя Дудина колтыш. Рушарнян эрдене, Кукнур кечым палемдыме деч вара эртен кудалшыла, меат тушко пурен лекна. Зоя Михайловна пелашыже Юрий Семенович дене уремыште пӧрт йырым тӧрлат ыле. Шола вел корем тайылышке 15 машина рокым конден пыштыме манын палемдыш. Кеҥеж пагытыште пӧртончылымат ыштыме.
«Кырланур – луй модмо вер» проектын авторжо шке кундемжым тӱзатышаш верч, тӱнямбалне кумдан палыме землякшын шочмо ялжым чапландарыме верч кугу кумылым, вийым пышта. Полшен шогышыжо-влакат лектынак шогат. Марисола, Купсола, Йошкар Памаш ялла гыч пӧръеҥ-шамыч кугу эҥертыш улыт.
Йыван Кырлан «Шож мелна гай шочмо мланде…» почеламут корныжо сугынь мут семынак йоҥга. Марисола вел Купсола ялыште чоҥен шогалтыме пӧртыштыжӧ вашке шож мелна пушланаш тӱҥалеш. Кукнур кундем Чисола ял гыч коҥгам оптышо мастар Эчан (Александр) Терехов шке вел-шамыч –кидмастар Валерий Тойшев (ялыште тудым Опин Валик маныт) ден СВО-н ветеранже, кидпашалан тунемаш кумылан Максим Эштыков – дене вич кече шонкален-вискален пашам ыштеныт.
Коҥгаже тыглай суртышто огыл, Йыван Кырлан пӧртыштыжӧ, да эше ончычсо семын подым сакаш келыштарыме. Александр Юрьевич коҥгам такшат пеш чаткан опта, шукертак. Марий Йӱштӧ Кугызан икымше пу пӧртыштыжӧ тудак оптен, шокшо кочкышым тачат туштак ямдылат.
– Коҥга мастар-влак Эчан, Валик, Максим Купсолашкына Кукнур-Чисолан поро шӱлышыжым конденыт. Талешке Кырлам пагален, ты проектын кӱлешлыкшым умылен, уто мут деч посна тыршышт. Тиде мыланем пеш шерге. Кугу тау нунылан, – кӱкшӧ кумыл дене каласыш Зоя Дудина.
Кукнур пайрем гыч йокмалан пуэн колтымо мелнам Йыван Кырлан пӧртыштыжӧ шокшо чай дене авызлен лекна.
Илышыштем коҥгам оптымым кокымшо гана ужым. 8-9 ияшем годым тоштемше изи пӧрт гыч совхоз мыланна кок пачеран пӧртыш вончаш йӧным ыштен ыле. Коҥгам Кукнур вел Купсола гыч пелйолан кидмастар Шехурдин оптен пуэн. Кажне кечын коҥга йыр пӧрдынам, изи чонем юарлен. Тыгаяк шижмаш авалтыш тиде ганат.
Светлана Пехметова
Светлана Пехметован фотожо.
