СЫЛНЫМУТ ШКОЛ ЙОЛГОРНО

«Марий Эл» пеленемак ила

«Марий коммуна» гыч тӱҥалын, Мый нылле вич ий кидышкем Кучем газетым, чот вучалын, Вашке, вашке пеш шергалнем!   Шарнем: ачам, пуртен газетым, Мемнам шке йырже чумырен, Ӱстел воктене кугу ешым, Чон почын, тудым лудыктен.   Тыге ме кушкынна, паленна, Кузе илен Марий кундем, Ава гай ныжыл шочмо йылме Латкум йочам сымыстарен.   Да кызытат мый […]

ШКОЛ ЙОЛГОРНО

Портсигар, котелок, кружка…

Советский район Кукмарий тӱҥ школышто кум ончер пашам ышта. Икымшыже Марий Эллан 100 ий, кокымшыжо Советский районлан 85 ий, кумшыжо Кугу Отечественный сарыште Сеҥымашлан 75 ий теммылан пӧлеклалтыныт.   Нуно тунар кугу огытыл гынат, кажныже шке шонымашышкыже шуэш да эртыше пагытыш пӧртылта, кушкын толшо самырык тукымлан ешартыш шинчымашым пуа да элнан, кундемнан историйжым пагален аклаш […]

ШКОЛ ЙОЛГОРНО

Ялысе школ изи, но вийже кугу

30-шо ийла тӱҥалтыште, элыштына общий образованийым уэмден вияҥдыме годым, компартийын да правительствын пунчалышт почеш, образцовый школ-влакын сетьышт ышталтын. Тыге 1933-1934 тунемме ийыште, Марий областной калык образованийын пӧлкажын кӱштымашыж дене келшышын, кундемысе кок тунемме вер образцовый лийын, нунын кокла гыч иктыже – Кужэҥер районысо Йывансола школ. Лач тудын йоча духовой оркестрже, тыгак «Алсаска» образцовый художественный самодеятельный […]

КРАЕВЕДЕНИЙ

Кундемна дене палдарат

Марий Элын Молодёжный политике, спорт да туризм министерствыже тенийлан турист маршрут да экскурсионный программе реестрым ямдылен. Тушко чылаже 287 маршрут пурталтын. Нуно тӱрлӧ шӧрынан улыт: экологий,  гастрономий, калык ойыртем дене кылдалтше, ялысе, паломник да моло тӱрлӧ тур-влак. Культурно-познавательный, активный, йоча маршрут-влакат ешаралтыныт. Ик эн палымыже — «Чудеса земли Марийской» ден «Край звонких гуслей» бренд маршрут-влак. […]

УВЕР ЙОГЫН

«Шарнымаш сад» Марий Элыштат пеледалтшаш

Марий Элын Пӱртӱс поянлык, экологий да йырым-йырысе средам аралыме шотышто министерстве «Шарнымаш сад» всероссийский акцийыш ушна.  Тений шошым Кугу Отечественный сарыште сеҥымылан 75 ий теммылан пӧлеклен, 75 гектар кумдыкышто 200 тӱжем наре пушеҥгым шындаш палемдыме. Акций «Сеҥымашын волонтёржо-влак» всероссийский мер толкын, Российын Пӱртӱс поянлык министерствыже  да Росслесхозын полшымышт дене эрта. Эл мучко чылаже 27 миллион […]

УВЕР ЙОГЫН

Ондалет – мутым кучет!

Кызыт чыла вере коронавирус нерген ойлат. Еҥ-влакат икте-весышт дене мутланыме годым тудын нерген йодышым тарватыде огыт кодо – ты чер шотышто тӱняште, элыштына, республикыштына могай сӱрет улмо, мыняр еҥ черланыме нерген уке-уке да мутым луктыт. Телевидений дене, газет ден журналлаште, интернетыште тидын нерген чарныде манме гай у деч у увер дене палдарат. Но тудын нерген […]

КОНСТИТУЦИЙЫМ КАҤАШЕНА

Россий Федераций Конституцийыш вашталтышым пуртымо нерген каҥашена

Анатолий Смирнов, экономике науко доктор, Марий кугыжаныш университетын Изи да кокла бизнесым виктарыме кафедржын профессоржо: — Конституцийыш вашталтышым пуртымым сайлан шотлем. У илыш условийыште мемнан кугыжанышнам шелаш огыт пу, нунын гоч тидым шижаш лиеш. Ик агрессорат элышке пурен огеш керт. Поснак социальный, образований, медицине, пенсионный обеспечений сферыла, правительстве дене кылдалтше вашталтыш-влак келшышт. Мом эше ужмо […]

ТАЗАЛЫК

Пуйто сава дене сола

У коронавирус инфекций дене черланыме сӱрет кечын начаремын толеш. Материалым ямдылыме жаплан (23 март, 15.30 шагат) тӱнямбалсе 189 элыште коронавирус дене 354620 еҥ черланен, 15367 еҥ колен, 99217 еҥ паремын. Российыште  шучко чер авалтыме 438 случайым регистрироватлыме, 20 пациентым эмлыме. Марий Элыште у коронавирус инфекций уке, но тудын дене черланен кертме шотышто  427 еҥ медицине […]

УВЕР ЙОГЫН

Тенийлан увертареныт

2020 ийыште Руш географический обществын премийжылан конкурс увертаралтын. Йодмашым обществын официальный сайтыштыже 1 июнь марте пуаш лиеш. Тиде премий национальный георафий, экологий областьлаште, элнан пӱртӱс, историй да тӱвыра поянлыкшым кумдан шарыме, географий наукым вияҥдыше-влаклан полышым пуымо шот дене 2014 ий гыч кок ийлан ик гана ойыралтеш. Тудо тӱнямбал кӱкшытан. Тений премийым 8 номинацийыште палемдат: Географий […]

УВЕР ЙОГЫН

Пагалыме еҥым жаплен

Кужэҥер посёлкышто лӱмло марий писатель да журналист Виталий Петуховлан мемориал оҥам почыныт. Шкеже тудо Курыкмарий кундемыште шочын-кушкын гынат, илыш корныжо да пашаже лач ты поселко дене кылдалтын. Виталий Петухов  ятыр жап «Заря» райгазет редакцийым вуйлатен. Шарнымаш оҥам писательын илыме пӧрт пырдыжеш сакеныт. Тудым почмашке Марий Эл Кугыжаныш Погынын  председательжын алмаштышыже  Евгений Кузьмин, район администраций вуйлатыше […]