ЯЛ ИЛЫШ

Калык шӱлалта – мардеж тарвана

 Марий Турек районысо Марий Пыламарий кундем кузе ила?    Ял шотан Марий Пыламарий илемыш Нартас велым ушымо деч вара ты кундемыште латвич ял ден села шотлалтеш. Тушто 737 сурт озанлык уло, 2457 еҥ ила. Кок кыдалаш да Нартас коррекционный школ-интернат улыт. Калыклан кум ФАП, кок связь отделений, ныл тӱвыра пӧрт, кум библиотеке, латкум кевыт шке […]

ЯЛ ИЛЫШ

Чылажат – ял калык лӱмеш

Марий Эл Республик правительстве председательын икымше алмаштышыже А.Гречихо совещанийым эртарен. Тушто «Ял кундем-влакым комплексно вияҥдымаш» кугыжаныш программым илышыш кузе шыҥдарымым да тений шуктышаш паша нерген каҥашыме. Совещаний онлайн йӧн дене эртен, кажне районышто тиде йодышлан вуйын шогышо еҥ-влак каҥашыме йодышыш ушнен кертыныт.    Докладым ялозанлык да продовольствий министрын алмаштышыже Л.Смирнова ыштен. Тудын мутшо почеш, тыгай […]

ЯЛ ИЛЫШ

Тыршет гын, ялыштат илаш лиеш

«Тыршет гын, ялыштат илаш лиеш», – маныт Морко район, Шордӱр ялыште илыше фермер-влак А.Назаров ден В.Александров.    Кок кресаньык озанлык кодын    Шордӱр ял райрӱдӧ деч коло километр коклаште верланен. Тушто кызыт 283 еҥ ила. Шке жапыштыже тыште Киров лӱмеш колхоз пашам ыштен, вольыкым ашнен, шурным куштен. Тудо пагытыште калыкшат шуко лийын, вет паша вер […]

ЯЛ ИЛЫШ

Ончыч колхозым вуйлатен, ынде – фермер озанлыкым

Морко район Ӱшӱттӱр ял гыч фермер Л.Яковлев индеш ушкалым ашна.  Колхозым виешак пытарыктышт Леонид Васильевич специальностшо дене агроном. Ондак «Дружба» колхозышто агрономлан ыштен, вара кок кутышын тиде озанлыкым вуйлатен. Латкок ий ончыч колхоз тӱшка озанлык семын пашам ыштымым чарнен. — Тудо пагытыште «кӱшычынак» колхоз-влакым пытараш пижыч, тидын дене кылдалтше законым луктыч, — ойла фермер. – […]

ЯЛ ИЛЫШ

Кеҥежым мемнам чодыра пукша-йӱкта

     «Кеҥежым мемнам чодыра пукша-йӱкта», — манеш Морко районысо Ӱшӱттӱр ял калык.      Ӱшык вереш шочын      Тиде илем ончычсо Весшӱргӧ ялсовет деч йӱдвел-касвел могырышкыла лу меҥге коклаште верланен. Легенде почеш эҥер воктене кум изак-шоляк иленыт. Тиде кундем калыклан илаш йӧнан вер улмаш, писе мардеж тышке логалын огыл. Сандене тысе йоген эртыше эҥерын лӱмжымат «ӱшык» […]

КУЛЬТУР ДА ИСКУССТВО ЯЛ ИЛЫШ

«Ӱшанлык» – Какшамарий кундемын ӱшанже

Ялыште тӱвыра пӧрт уло гын, илыш эреак шолеш, маныт калыкыште. Тыге ойлымо дене Звенигово районысо Какшамарий велне илыше-влакат кӧнат. Марий калыкын кумдан палыме еҥже, уста композитор-влак Иван Ключников-Палантай ден Яков Эшпайын шочмо ялыштышт тӱвыра ден каныме рӱдер тысе калыкын ик эн йӧратыме верышкыже шукертак савырнен. Тудым ынде кумшо ий Надежда ЯНДОВА вуйлата.   Какшамарий рӱдер […]

КУЛЬТУР ДА ИСКУССТВО НОВОСТИ ПӰСӦ ЙОДЫШ Чолгалык ЯЛ ИЛЫШ

Чылдемырыште – у тӱсым налше книгагудо

27 январьыште Шернур район Чылдемыр ялысе книгагудо уэмдыме пӧртыш илаш пурымо пайремым палемден. Тушко пагалыме уна, книгам лудшо да ялыште илыше-влак моткоч шукын погыненыт. Ынде библиотеке шке йолташыже-влакым волгыдо да у тӱсым налше залыште вашлийын кертеш. Ялысе книгагудым капитально олмыктымо пашам верысе «Земледелец» ял озанлык артель шуктен. Светлана Клепикован моштен да тыршен вуйлатымыж почеш пашаеҥ-влак […]

ЯЛ ИЛЫШ

Какшамарий кундем – семмастар-влакын шочмо верышт

Звенигово район Какшамарий кундем – икымше марий композитор, профессиональный музыклан негызым пыштыше Иван Ключников-Палантайын,  тыгак марий композитор, музыковед-фольклорист, хормейстер да педагог Яков Эшпайын шочмо верышт. Тидын дене верысе калык поснак чот кугешна. Тиде ял шотан илемыш Какшамарий, Юлъял, Липша, Юмбылак, Уржумка, Сокольный да Уржумское лесничество ял-влак пурат.  Ты кундемыште кузерак илат? Верысе калыкым мо тургыжландара? […]

ИСТОРИЙ ЯЛ ИЛЫШ

Шернур кундемлан – 100 ий : Эшполдо кундемыште интернет лиеш

Фотошто ончыктымо тошкалтыш могай пашалан ышталтын, шонеда? Тунемаш! Ӱмаште пандемий тӱҥалме дене, дистанционно тунемме йӧныш куснымеке, Йошар-Ола деч 150 километр торасе Эшполдо велне (Шернур район Кукнур кундемышт пура) йоча-влак лач тыге, 3-4 метр кӱкшытыш кӱзен, интернетым «кычалыныт». Эшеже верысе озанлыкын гараж ӱмбакыже кӱзен толашеныт. Ӧрмаш, но тиде чын. А вет эн ончычак кугу нелылыкыш туныктышо […]

ЯЛ ИЛЫШ ЯЛОЗАНЛЫК

Калык вий – кугу вий

Морко район Волаксола ял шотан илем кундемысе калык волгыдо ончыкылыклан ӱшаным ок йомдаре       Волаксола ял администрацийым 2019 ий ноябрь гыч Ю.Букетов вуйлата. Ты велнысе Кугу Кожлаялыште шочын. Ача-аваже Волаксолашке илаш кусненыт да аваже кызытат тыштак ила. Юрий Иванович коло шым ий военный службышто лийын, пытартыш паша верже – Марий кундемысе ракетный войска. Шочмо кундемыш […]