МАРИЙ ЙӰЛА УВЕР ЙОГЫН

Кумалтышат эртаралтеш, йӱла программе ышталтеш. Умбакыже мо?

Кодшо идалыкын декабрь мучаште Шернур районысо «Марий кумалтыш» общинын еҥже-влак черетан погынымашым эртарен колтышт. Тӱҥ йодыш – 2020 шо ийыште ыштыме пашам иктешлымаш да ончыкылык план. Общинын пашаштыжат коронавирус чер шарлыме шке кышажым коден. Тиде утларакшым кумалтыш-влакым эртарымаште палдырнен. Нуным шуко калыкым погыде ыштыме, увертарымаш-влакымат шаркалыме  огыл. Апрель тӱналтышыште кугарнян  онаеҥ-влак мелна да пура дене, […]

ЙӰЛА МАРИЙ ЙӰЛА

Марий кумалтыш тамгам шонымо семын кучылташ ок лий

Марий калык ожнысекак шке илыш-корныштыжо тамга-влакым кучылтын. Эше возыктыш деч ончычак кугезына-шамыч куэ кумыжеш, писте оҥаш але тояш, тамгам пӱчкеден, пеш торашкат уверым колтедылыныт. Тамга-влакым тыгак эше вургемышкат тӱрленыт. Тӱрым ончен, кугезына-влак ты але вес  еҥын могай тукым гыч, кушеч улмыжым, могай сомылым шуктен шогымыжым рашемденыт. Иктаж-могай амаллан кӧра пеш вашке калыкым чумыраш кӱлын гын, […]

ЙӰЛА МАРИЙ ЙӰЛА

Идалык мучашке лишемын, иктешлаш жап…

Тӱня Юмын савыртыш ошыгечынже Марий Эл Республикысе Марий юмыйӱла рӱдӧ ушемын тӱшка погынымашыже Марий Турек районысо «Ошмарий – Чимарий» общинын пӧртыштыжӧ эртен. Тушко ушемыш пурышо районысо общине-влакын еҥышт погыненыт.   Каҥашыме тӱҥ йодыш-влак, организацийын уставшым вашталтен пеҥгыдемдымеке, тудын дене келшышын пашам виктарыме дене кылдалтыныт ыле. Онаеҥ-влак Марий Элысе рӱдо юмыйӱла ушемын тӱшка погыныштыжо, вуйверыште, ревизионный комиссийыште […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Тӱҥ онаеҥ А. И. Таныгинын У ий пайрем дене саламлыме мутшо:

Ош Поро Кугу Юмына, поро дене вуйнам савена эртен кайыше ийлан! Аралтыш, Шулык, Серлагыш, Перке дене мемнам кодымыжлан. О, поро дене толын шого мемнан Пӱрышына! Марий калыклан у идалыкыште пуэн шого поро пӱрымашым. О, поро дене толын шогыжо Мер Кугу Юмына! Йӱла ден йӱла, тӱс ден тӱс, йылме ден йылме, калык ден калык коклаште пуэн […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Кундыш воктенысе марий-влак Вӱд Авалан кумалыт…

Марий Элыште ик районышто, лачшымак Советский велне, Вӱд Авалан кумалыт. Кукмарий, Ваштаршӱй, Тапшер ял-влак воктене тыгай кумалме вер-влак  улыт. Акрет кугезе-влак таклан огыл вӱд айдемын вий-куатшым ешарен, осалжым эрыктен кертшылан шотленыт. Шке жапыштыже Тапшер кундемыште ик эн тоштылан шотлалтше, тӱня кумалтышым эртарыме Петран лук  ото лийын. Тушто кумалме йӱлажат эре акрет семынак эртаралтын.  Отыш кум […]

МАРИЙ ЙӰЛА МАРИЙ ТӰНЯ ФОЛЬКЛОР

Памаш – илышым пуышо юзо вий

Кӧ лоҥга гыч йылгыжалтын, Шолын лекше ший памаш. Ош куэр йымач шыжалтын, Йоргыктен йога тораш.  «Ший памаш» Шадт Булат   Акрет годсек марийынат, рушынат, Каракум йошкынышто илыше калыкынат вӱд нерген шуко легендышт, преданийышт, сугыньло ойышт лийын. Пустыньште илыше калыклан вӱд шӧртньӧ дечат шерге. А вӱдшӧ вет чыла вере уло: мланде ӱмбалнат, мланде йымалнат, юж лончыштат, […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Марий Кугече пайрем йӱла

Пытартыш жапыште кугезе йӱлам пӧртылтымӧ, шке калыкын пайрем ойыртемжым арален кодымо шотышто тӱрлӧ кӱкшытыштӧ шагал огыл ойлат. Теве калыкнан ик эн волгыдо пайремже – Кугече. Эртыше кечылаште Марий йӱлам вияҥдыме курсын онлайн сессийыштыже Кугече теме дене кылдалтше мутланымаш кок кече шуйныш. Тушко Марий Эл, Татарстан, Пошкырт, Пермь, Свердловск кундемла гыч коло наре еҥ ушнен ыле. […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Сорта чӱктыш кече

2018 ий 5 апрельыште республикысе Марий тӱвыра рӱдер Морко район Шеҥше селаште республикысе Марий тӱвыра рӱдер Сорта чӱктыш кечым (тений тудо 16 апрельыште лиеш) йӱлам видеош войзен. Тиде проект Марий Эл Республиклан 100 ий теммыж вашеш илышыш шыҥдаралтеш. Варажым тудым DVD-дискыште луктыт. Йӱла радам дене Шеҥше тӱвыра пӧртын художественный вуйлатышыже Н.Григорьев палдарен да Юмылан пелештен. […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Черым кузе сеҥен кертына?

Тӱнямбалне шучко чер шарлыме шотышто Кужэҥер район гыч онаеҥ Вячеслав Актугановын ойжо: « Тӱрлӧ йылман тӱрлӧ калыкын шке кугу Юмышт уло. Шкендан Юмо деке мелын лийза, шотлыза, аклыза, кумалза Юмыдам. Марий калыкын эн виян кугу юмыжлан Ош Сандалык Тӱҥ Юмо шотлалтеш. Тудо чыла юмыжымат виктара. Тӱня юмын кидыштыже, ӱнарыштыже — Кава Юмын, тыгак Тылзе, Шӱдыр, […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Марий йӱлам – онлайн сессий гоч

3-12 апрельыште Йошкар-Олаште Агробизнес кадрым уэш ямдылыше марий институтышто «Калык да религий кокласе кыл шотышто специалист» направлений дене сессийышт онлайн йӧн (Zoom приложений) дене эрта. Тудым «Ош кече» фондым вуйлатыше Виталий Головин оганизоватен. Онлайн сессйыш ты курсым ӱмаште тунем пытарыше да кызыт тунемше-влак гоч ушненыт. Лекцийым колыштмеке, кажныже шке шонымашым ойла, йодышлан вашешта. Тыге латик […]