МАРИЙ ЙӰЛА

Марий Кугече пайрем йӱла

Пытартыш жапыште кугезе йӱлам пӧртылтымӧ, шке калыкын пайрем ойыртемжым арален кодымо шотышто тӱрлӧ кӱкшытыштӧ шагал огыл ойлат. Теве калыкнан ик эн волгыдо пайремже – Кугече. Эртыше кечылаште Марий йӱлам вияҥдыме курсын онлайн сессийыштыже Кугече теме дене кылдалтше мутланымаш кок кече шуйныш. Тушко Марий Эл, Татарстан, Пошкырт, Пермь, Свердловск кундемла гыч коло наре еҥ ушнен ыле. […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Сорта чӱктыш кече

2018 ий 5 апрельыште республикысе Марий тӱвыра рӱдер Морко район Шеҥше селаште республикысе Марий тӱвыра рӱдер Сорта чӱктыш кечым (тений тудо 16 апрельыште лиеш) йӱлам видеош войзен. Тиде проект Марий Эл Республиклан 100 ий теммыж вашеш илышыш шыҥдаралтеш. Варажым тудым DVD-дискыште луктыт. Йӱла радам дене Шеҥше тӱвыра пӧртын художественный вуйлатышыже Н.Григорьев палдарен да Юмылан пелештен. […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Черым кузе сеҥен кертына?

Тӱнямбалне шучко чер шарлыме шотышто Кужэҥер район гыч онаеҥ Вячеслав Актугановын ойжо: « Тӱрлӧ йылман тӱрлӧ калыкын шке кугу Юмышт уло. Шкендан Юмо деке мелын лийза, шотлыза, аклыза, кумалза Юмыдам. Марий калыкын эн виян кугу юмыжлан Ош Сандалык Тӱҥ Юмо шотлалтеш. Тудо чыла юмыжымат виктара. Тӱня юмын кидыштыже, ӱнарыштыже — Кава Юмын, тыгак Тылзе, Шӱдыр, […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Марий йӱлам – онлайн сессий гоч

3-12 апрельыште Йошкар-Олаште Агробизнес кадрым уэш ямдылыше марий институтышто «Калык да религий кокласе кыл шотышто специалист» направлений дене сессийышт онлайн йӧн (Zoom приложений) дене эрта. Тудым «Ош кече» фондым вуйлатыше Виталий Головин оганизоватен. Онлайн сессйыш ты курсым ӱмаште тунем пытарыше да кызыт тунемше-влак гоч ушненыт. Лекцийым колыштмеке, кажныже шке шонымашым ойла, йодышлан вашешта. Тыге латик […]

МАРИЙ ЙӰЛА ЯЛ ИЛЫШ

Марий У ийым вашлийыныт

21 мартыште Звенигово районысо Красногорский библиотекыште «Листая страницы Марийского края» проектым илышыш пуртымо кышкарыште марий У ийым вашлийыныт. Теме дене кылдалтше материалын шагалрак улмыжлан кӧра мероприятийым ямдылыме годым книгагудо пашаеҥ-влаклан ситышынак «пӱжалташышт» логалын, но нуно чылажымат жапыштыже да тичмашын чумырен шуктеныт. У коронавирус инфекцийын шарлен кертмыж деч регионыштына утларак ямде улмо режимым увертарымылан кӧра марий У […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Мом сӧра марий У ий?

22 мартыште Марий У ий тӱҥалеш. Тудын могай лийшашыж нерген Тӱҥ онаеҥ Александр Таныгин палдарен:  — 22 мартыште 7528-ше идалык, Слон идалык пура. Марий калыкын слон янлыкше лийын мо, йодыда? Таклан огыл вет мемнан кундемыште мамонтын лужым ятыр гана верештыныт. Тудым слон денак таҥастараш лиеш. Моло калык семынак марий-шамычат ик вер гыч весыш куснен коштыныт, […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Ик йогынышто улметым умылет

Йошкар-Оласе «Марий йӱла» тӱэмын (школын) верыш лектын эртарыме занятийже рушарнян Марий Турек поселкышто, районысо  лийын. Тылеч ончыч тӱэмыш коштшо-влак Кужэҥер ден Звенигово районлашке лектыныт ыле. Тыгай вашкыл шке йӱлам келгынрак шымлаш, пален налаш полша. Вет марий йӱлан ямжым верлаште утларак шижат. Адакше погынышо-влак дене ик йогынышто улметым, чын корно дене кайыметым умылет. Марий Турек районышто […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Кечышот ден калык пале:

Марий йӱла почеш: У пӧртыш илаш пурымо годым Эн ончыч кугурак еҥ пура (йоча огыл), яндар памаш вӱд дене кажне лукым пӱргалын, кидеш куэ укшым кучен, мутым ойлыман. Вара пырысым колтат. Вургем гыч эн ончыч кӱпчыкым пуртен почкалтат (окса лийже манын).  Пӧртыш пурымеке, ӱстембаке ош шовычым шарен, тичмаш киндым пыштыман. Пучымышым шындат, сортам чӱктат. Тыгай […]

ЙӰЛА МАРИЙ ЙӰЛА

Йолжо койо Шорыкйолын…

Шорыкйол арня эртен кайыш. Акрет марий йӱлам монден огынал, тачат эртарена. Кече ден йӱдын телым ик тураште шогымышт деч вара маска шке вынемыштыже ик вел гыч весыш савырнен возеш, тудо лач ты пагытлан логалеш маныт.  Шорыкйол пайрем тений Рошто кечын У ий кож воктене Ленин лӱмеш площадьыштат эртыш.  Республикысе Марий тӱвыра рӱдерын ямдылыме театрализоватлыме представленийышкыже […]

МАРИЙ ЙӰЛА

Сандалыкыш у еҥ толеш

Йошкар-Оласе «Марий кумалтыш» общине эртыше рушарнян «Марий йӱла» тӱэмын (школын) у тургымышто икымше занятийже эртен. Тиде гана тӱэмыш толшо-влак филологий науко кандидат А.Петухован икшывым ончен куштымаште тукым гыч тукымыш куснен толшо йӱла-влак нерген каласкалымыжым чон шулен колыштыныт. Алевтина Николаевна Петухова (Якимова) Н.Крупская лӱмеш Марий кугыжаныш пединститут деч вара Медведево районысо Руэм кыдалаш школышто тӱҥалтыш класслаште […]