МАРИЙ ТӰНЯ

Шулдыран кайык Мишканыш чоҥештен…

Пошкырт кундемысе Мишкан селаште финн-угор тӱнян тенийысе рӱдывержым торжественно почыныт. Тиде лӱмым Мишкан кодшо ийын тӱнямбал кӱкшытыштӧ эртыше конкурсышто сеҥен налын. Торжественный церемоний годым Мишкан ялсоветым вуйлатыше Рустам Ишмакаевлан Марий Элысе Морко район Унчо ял шотан илем вуйлатыше Иван Евсеев финн-угор калык-влакын символыштым — шулдыран кайыкым – кучыктен, вет кодшо ийын тыгай рӱдывержылан лач Унчо  […]

МАРИЙ ТӰНЯ

«Чыла шот дене ыштена, кугу гына кӱмыж дене покогыльым ямдылена…»

Але кузе тӱрлӧ кундемыште илыше марий-влак У ийым вашлийыт?  Раиса Сунгурова, Сургут олаште ила, тусо «Марий ушемым» вуйлата:  — Юграште илыше йӱдвел марий-влак У ийым кок гана вашлийына. Ондак, ӱстел чесым поген, верысе жап дене тошто У ийым ужатена, ваш-ваш саламлена, шочмо-кушмо вершӧрыш йыҥгыртен, шке поро тыланымашнам ойлена. А вара кок шагат гыч, Моско жап […]

МАРИЙ ТӰНЯ

Отня марий-влак деке – унала

Журналистын блокнотшо гыч Шнуй-влакын памашышт «Аляше» пайремым эртарыме годым эше тыштак, тораштак огыл верланыше вес акрет шӱгарлашке тоштыеҥым ушташ каят. Тудыжым таклан огыл «шнуй-влакын шӱгарлашт» маныт. Легенде почеш, тушто Айша ханын подданныйже-влак кият. Авырен налме печыжымат, шӱгар-влакын олмыштымат ончен, акрет улмыжым умылет. Шӱгарла покшелне пеш кугу, ынде кошкышо тумо шога. Ойлат, тудлан тӱжем наре ий. […]

МАРИЙ ТӰНЯ

Отня марий-влак деке – унала

Журналистын блокнотшо гыч Кала тау — курык ола Лач ты курыкыш Миклай мемнам наҥгаен. Кеч кугорно деч тушко савырныме верыште Кала тау нерген палдарыше кугу аншлаг шоген гынат, ме машина дене пурен ыжна керт, молан манаш гын асфальт корно уке.  А улшо пасу корныжым куралын гына шынденыт ыле. Толмо гын, мӧҥгеш от кай вет. Сандене […]

МАРИЙ ТӰНЯ

Отня марий-влак деке — унала

Пытартыш жапыште тӱрлӧ тоштер, тыгак мер, шанче организаций-влак, историй, краеведений, этнографий дене кылдалтше материалым погаш манын, экспедиций-влакым эртарат. «Марий Эл» газетын йолташыже-влак шукерте огыл мемнамат тыгай командировко-экспедицийыш пырля намиен коштыктышт. Татарстан Республикын Атня кундемже (марлаже Отня маныт)  мемнам вучен. Таче тушто татар калык ила гынат, кугезе марий-влакын илымыштым ушештарыше верже шагал огыл улмаш. Кеч нуно […]

МЕР КАҤАШ

Келшен ыштымаште — вий

Эртыше шуматкечын, 19 октябрьыште, Мер Каҥаш вуйверын черетан погынымашыже Марий Турек поселкышто лийын. Мер паша дене кылдалтше мероприятийым верыш лектын эртарыме дене пайдаже кугурак. Тидым шотышко налын, Мер Каҥашын еҥже-влак эше лу ий ончычак тыгай йӧным илышыш пурташ тӱҥалыныт. Республикысе районлашке веле огыл, Татарстан, Пошкырт, Киров, Свердловск, Пермь кундемлашкат лектеденыт. Манмыла, эре Йошкар-Олаште гына погынымо […]

МАРИЙ ТӰНЯ

Шкенам пагалаш тунемман

Курык кугызалан вуйым савен кумалмаш деч вара шонкалымаш Пасу корно дене кудалын эртыме годым кок-кум метр кӱкшытан куэ ден пӱнчӧ коклаште кудо тураштырак Чумбылат курыкысо кумалтыш верыш савырнышашым тӱткын эскерыман. Тушко кажне ийын коштшыжат южгунамже йомын кудалыштеш. Ты ганат палымем-влак кокла гыч икмыняр еҥ 1-2 шагат дене ты верым кычална, Немда вес велышкат шуна манын […]

МАРИЙ УШЕМ

Ӱшаненыт – шуктыман!

Морко районын Йошкар-Оласе землячествыжым кодшо курымын 90-ше ийлаштыже ыштеныт. Тудо жапыштак Курыкмарий да Шернур район-влакын землячествыштат ышталтыныт. Вараже моло кундемын шочшыштат рӱдолаштына иквереш чумыргаш тӱналыныт. Но жап эртыме семын иктыштын пашашт эркышнен, а весыштын, мӧҥгешла, ий гыч ийыш утларак ворана. Тиде радамыш Морко районын землячествыжым пурташ келшен толеш. Таче ме тудын вуйлатышыже, В.М.Васильев лӱмеш МарНИИЯЛИ-н […]

МЕР ИЛЫШ

Кугу лӱмгече, латикымше погын да «Пеледыш пайрем»…

25-26 апрельыште Республикысе мер-политике рӱдерыште Мер Каҥашын шошымсо сесийже эртен.  Молгунамсе семынак тудо кок ужаш гыч шоген. Ончыч Мер Каҥашын пленумжо, вара «Тачысе марий койыш да ончыкылык» конференций эртеныт. Конференцийыште тарватыме йодыш-влак нерген вес номерыште каласалена, а теве пленумышто калыкнан илышыжым ваштален кертше пунчал-влакым ушештаренак кодыман.  Ик эн ончыч Марий Эл Республикын 2020 ийыште 100 […]

МЕР ИЛЫШ

Кажныжым шарнена да вуйнам савена

Кугезына-влакын тале сарзе улмыштым ме ХIV курымысо ныл сар гочынат палена. Таклан огыл нуным черемис сар маныныт. Марий калыкнан эрыкше верч ятыр марий талешке шке вуйжым пыштен. Болтуш, Чумбылат, Мамич Бердей, Чоткар, Тугай, Алтыш, Алека, Шибан, Акметек, Кака, Казмир, Янтемир, Лаим-Бердей, Адай, Качак, Ямшан, Урса, Атурай, Мамай, Тоц… Марий талешке радам изиже огыл. Иктыштым ме […]